En Basit Fen Konu Özeti.pdf

Üreme, canlıların nesillerini devam ettirmek üzere kendilerine benzer yeni bireyler meydana getirmelerine denir. İki çeşit üreme vardır: eşeysiz üreme ve eşeyli üreme. Eşeyli üreme, eş ile üremedir ve gametler kullanılır. Mayoz ve döllenme sayesinde gerçekleşir. Yeni bireyler kalıtsal olarak ana bireyden farklıdır ve genetik çeşitlilik sağlanır. Eşeysiz üreme ise eş olmadan üremedir ve gametler kullanılmaz. Mitoz bölünme sayesinde gerçekleşir. Yeni bireyler kalıtsal olarak ana bireyin aynısıdır ve mayoz bölünme ve döllenme olayları görülmez.

İnsanda üremeyi gerçekleştiren hücreleri meydana getiren ve yavru canlıların oluşmasını sağlayan yapılara üreme sistemi denir. İnsan üreme sisteminin yapısı cinsiyete göre farklılıklar gösterir. Erkek üreme sistemi sperm üretir ve bir çift testis, penis, sperm kanalı, ve salgı bezlerinden oluşur. Dişi üreme sistemi yumurta üretir, döllenmeyi sağlar ve yavrunun gelişmesine ortam hazırlar. Bir çift yumurtalık, yumurta kanalı, rahim (döl yatağı) ve vajinadan oluşur.

Spermler küçüktür ve kuyrukları sayesinde hareket eder. Yumurtalar büyüktür ve hareketsizdir. Milyonlarca spermden bir tanesi yumurta ile birleşir, diğer spermler ölür. Sperm ile yumurtanın birleştiği bu olaya döllenme denir. Döllenme ile oluşan hücreye zigot denir. Zigot oluştuktan sonra bölünerek çok hızlı bir şekilde büyür. Zigotun büyümesiyle oluşan bu yapıya embriyo denir. Embriyo döl yatağının kalınlaşan bu duvarlarına bağlanır. Bebeğin anne karnındaki beslenmesini, boşaltımını ve solunumunu plasenta sağlar.

Embriyonun anne karnında sağlıklı gelişebilmesi için annenin belirli aralıklarla doktora gitmesi, yeterli ve dengeli beslenmesi, çok dar giysiler giymemesi, sigara, alkol ve uyuşturucu madde kullanmaması, doktor önermeden ilaç kullanmaması, radyasyona maruz kalmaması, güneşin dik geldiği öğle saatlerinde dışarı çıkmaması, doktorun önerdiği şekilde egzersizler yapması ve fiziksel aktivitelerine dikkat etmesi gerekir.